diff --git a/config/health.py b/config/health.py
index c9681f4..b98d24e 100644
--- a/config/health.py
+++ b/config/health.py
@@ -275,6 +275,24 @@ def _offsite_warnings(offsite: dict) -> list[str]:
     return [msg] if msg else []
 
 
+# بیش از این یعنی آرشیوِ شبانه (`ops/applogs/archive-app-log.sh`) چند روز است اجرا نشده؛
+# با ترافیکِ ۶۰۰ کاربرِ فعال یک روز حدودِ ۳۰ مگ است (برآورد، نه سنجش).
+APP_LOG_MAX_BYTES = 256 * 2**20
+
+
+def _app_log_warnings() -> list[str]:
+    """با چرخشِ بیرونی، برنامه app.log را پاک نمی‌کند؛ اگر آرشیوِ شبانه بخوابد فایل بی‌انتها بزرگ می‌شود."""
+    if not settings.LOG_DIR or settings.LOG_FILE_ROTATION != 'external':
+        return []
+    try:
+        size = os.path.getsize(os.path.join(settings.LOG_DIR, 'app.log'))
+    except FileNotFoundError:
+        return []
+    if size > APP_LOG_MAX_BYTES:
+        return [f'app.log {size // 2**20} مگ است: آرشیوِ شبانه‌ی لاگ (zareian-applog-archive.timer) اجرا نشده.']
+    return []
+
+
 def _warnings() -> list[str]:
     """
     چیزهایی که خرابی نیستند ولی روی یک سرورِ عمومی خطرناک‌اند.
@@ -313,6 +331,7 @@ def _warnings() -> list[str]:
             'اعتبارِ سرویسِ هوش مصنوعی (GapGPT) تمام شده: دستیار برای همه‌ی کاربرها '
             '«در دسترس نیست» می‌دهد تا حساب شارژ شود.'
         )
+    out.extend(_app_log_warnings())
     backend = settings.CACHES['default']['BACKEND']
     if not settings.DEBUG and 'LocMem' in backend:
         out.append('کش محلیِ هر پروسه است؛ محدودیتِ نرخ بینِ workerها مشترک نیست.')
diff --git a/config/settings.py b/config/settings.py
index 2b9514c..c288e9f 100644
--- a/config/settings.py
+++ b/config/settings.py
@@ -1060,13 +1060,28 @@ OFFSITE_WAL_SLOT = os.environ.get('OFFSITE_WAL_SLOT', '')
 # بیش از این عقب‌ماندن هشدار است. ۶۴ مگ ≈ چهار فایلِ WAL؛ در ترافیکِ عادی عقب‌ماندگی نزدیکِ صفر است.
 OFFSITE_WAL_MAX_LAG_BYTES = 64 * 2**20
 
+# چرخشِ فایلِ لاگ: 'size' (پیش‌فرض، Docker و محلی) = ۶ فایلِ ۱۰ مگی و قدیمی‌ها پاک می‌شوند؛
+# 'external' (سرور) = برنامه هرگز پاک نمی‌کند، `ops/applogs/archive-app-log.sh` هر شب app.log را جابه‌جا و
+# فشرده می‌کند و ۲۴۷ آن را برای همیشه نگه می‌دارد. WatchedFileHandler پس از جابه‌جایی فایلِ تازه باز می‌کند،
+# که با ۴ پروسه‌ی gunicorn امن‌تر از چرخشِ داخلیِ RotatingFileHandler است (آن هر پروسه جدا می‌چرخاند).
+LOG_FILE_ROTATION = os.environ.get('LOG_FILE_ROTATION', 'size')
+if LOG_FILE_ROTATION not in ('size', 'external'):
+    raise ImproperlyConfigured(f"LOG_FILE_ROTATION باید 'size' یا 'external' باشد، نه {LOG_FILE_ROTATION!r}")
+
 if LOG_DIR:
     os.makedirs(LOG_DIR, exist_ok=True)
-    LOGGING['handlers']['file'] = {
-        'class': 'logging.handlers.RotatingFileHandler',
-        'filename': os.path.join(LOG_DIR, 'app.log'),
-        'maxBytes': 10 * 1024 * 1024,  # 10MB در هر فایل، قبل از rotate
-        'backupCount': 5,
-        'formatter': 'json',
-    }
+    if LOG_FILE_ROTATION == 'external':
+        LOGGING['handlers']['file'] = {
+            'class': 'logging.handlers.WatchedFileHandler',
+            'filename': os.path.join(LOG_DIR, 'app.log'),
+            'formatter': 'json',
+        }
+    else:
+        LOGGING['handlers']['file'] = {
+            'class': 'logging.handlers.RotatingFileHandler',
+            'filename': os.path.join(LOG_DIR, 'app.log'),
+            'maxBytes': 10 * 1024 * 1024,  # 10MB در هر فایل، قبل از rotate
+            'backupCount': 5,
+            'formatter': 'json',
+        }
     LOGGING['root']['handlers'].append('file')
diff --git a/config/tests_app_log_archive.py b/config/tests_app_log_archive.py
new file mode 100644
index 0000000..76914cb
--- /dev/null
+++ b/config/tests_app_log_archive.py
@@ -0,0 +1,26 @@
+import os
+import tempfile
+
+from django.test import SimpleTestCase, override_settings
+
+from config import health
+
+
+class AppLogSizeWarningTests(SimpleTestCase):
+    """با چرخشِ بیرونی برنامه app.log را پاک نمی‌کند؛ اگر آرشیوِ شبانه بخوابد /api/health باید بگوید."""
+
+    def _with_log(self, size, rotation):
+        d = tempfile.mkdtemp()
+        with open(os.path.join(d, 'app.log'), 'wb') as f:
+            f.truncate(size)
+        with override_settings(LOG_DIR=d, LOG_FILE_ROTATION=rotation):
+            return health._app_log_warnings()
+
+    def test_big_log_with_external_rotation_warns(self):
+        self.assertEqual(len(self._with_log(health.APP_LOG_MAX_BYTES + 1, 'external')), 1)
+
+    def test_small_log_is_quiet(self):
+        self.assertEqual(self._with_log(1024, 'external'), [])
+
+    def test_size_rotation_never_warns(self):
+        self.assertEqual(self._with_log(health.APP_LOG_MAX_BYTES + 1, 'size'), [])
diff --git a/ops/applogs/archive-app-log.sh b/ops/applogs/archive-app-log.sh
new file mode 100755
index 0000000..2037bd4
--- /dev/null
+++ b/ops/applogs/archive-app-log.sh
@@ -0,0 +1,33 @@
+#!/bin/bash
+# روی ۲۴۹، هر شب (zareian-applog-archive.timer). app.log را به logs/archive/ می‌برد و فشرده می‌کند.
+# برنامه با LOG_FILE_ROTATION=external از WatchedFileHandler استفاده می‌کند و پس از جابه‌جایی خودش app.log تازه
+# می‌سازد؛ خطی که در همان لحظه نوشته شود در فایلِ جابه‌جاشده می‌ماند، گم نمی‌شود.
+# این‌جا فقط ۳۰ روز می‌ماند (دیسکِ ۲۴۹ پر است) و فقط فایلی پاک می‌شود که ۲۴۷ گرفتنش را تأیید کرده
+# (`.shipped`)؛ نسخه‌ی همیشگی روی ۲۴۷ است (pull-app-logs.sh). فقط زیرِ ~/mathapp-v2/logs می‌نویسد.
+set -euo pipefail
+LOGS=/home/administrator/mathapp-v2/logs
+ARCH="$LOGS/archive"
+mkdir -p "$ARCH"
+chmod 750 "$ARCH"
+stamp=$(date -u +%Y%m%dT%H%M%SZ)
+
+# app.log.1..5 از RotatingFileHandlerِ پیشین (پیش از LOG_FILE_ROTATION=external) هم یک بار بایگانی می‌شوند.
+for f in "$LOGS"/app.log.[0-9]*; do
+  [ -e "$f" ] || continue
+  n=${f##*.}
+  mv "$f" "$ARCH/app-$stamp-old$n.log"
+done
+if [ -s "$LOGS/app.log" ]; then
+  mv "$LOGS/app.log" "$ARCH/app-$stamp.log"
+  sleep 5  # نوشتنِ در جریانِ workerها روی فایلِ قدیمی تمام شود
+fi
+for f in "$ARCH"/app-*.log; do
+  [ -e "$f" ] || continue
+  gzip -9 "$f"
+  chmod 640 "$f.gz"
+done
+
+find "$ARCH" -name 'app-*.log.gz' -mtime +30 | while read -r gz; do
+  [ -e "$gz.shipped" ] && rm -f -- "$gz" "$gz.shipped"
+done
+echo "archived $(ls "$ARCH"/app-*.log.gz 2>/dev/null | wc -l) files in $ARCH"
diff --git a/ops/applogs/pull-app-logs.sh b/ops/applogs/pull-app-logs.sh
new file mode 100755
index 0000000..9e58e96
--- /dev/null
+++ b/ops/applogs/pull-app-logs.sh
@@ -0,0 +1,26 @@
+#!/bin/bash
+# روی ۲۴۷، هر ساعت (zareian-applog-pull.timer). بایگانیِ فشرده‌ی لاگِ برنامه را از ۲۴۹ می‌گیرد و
+# **برای همیشه** در ~/zareian-pgbackup/app-logs/ نگه می‌دارد (تصمیمِ مالک ۲۰۲۶-۱۰-۱۳؛ برآورد حدودِ ۱ گیگ در سال
+# با ۶۰۰ کاربرِ فعال). هیچ فایلی این‌جا پاک نمی‌شود. کلید فقط serve-archive.sh را اجرا می‌کند.
+set -euo pipefail
+DEST=/home/administrator/zareian-pgbackup/app-logs
+mkdir -p "$DEST"
+r() { ssh -i /home/administrator/.ssh/zareian_applogs -o BatchMode=yes -o ConnectTimeout=20 \
+        administrator@192.168.200.164 "$@"; }
+
+free_kb=$(df --output=avail -k "$DEST" | tail -1)
+[ "$free_kb" -gt 3000000 ] || { echo "disk too full ($free_kb KB free); skipping" >&2; exit 1; }
+
+got=0
+for name in $(r list); do
+  [[ "$name" =~ ^app-[0-9]{8}T[0-9]{6}Z(-old[0-9]+)?\.log\.gz$ ]] || { echo "skip odd name: $name" >&2; continue; }
+  if [ ! -s "$DEST/$name" ]; then
+    r get "$name" > "$DEST/.$name.part"
+    gzip -t "$DEST/.$name.part"
+    chmod 600 "$DEST/.$name.part"
+    mv "$DEST/.$name.part" "$DEST/$name"
+    got=$((got + 1))
+  fi
+  r ack "$name"
+done
+echo "fetched $got new; $(ls "$DEST" | wc -l) files, $(du -sh "$DEST" | cut -f1) in $DEST"
diff --git a/ops/applogs/serve-archive.sh b/ops/applogs/serve-archive.sh
new file mode 100755
index 0000000..44e8c49
--- /dev/null
+++ b/ops/applogs/serve-archive.sh
@@ -0,0 +1,17 @@
+#!/bin/bash
+# روی ۲۴۹: فرمانِ اجباریِ کلیدِ zareian-applogs (authorized_keys با restrict,command="…این فایل").
+# آن کلید (روی ۲۴۷) جز این سه کار هیچ کاری نمی‌تواند: شِل، پورت و فایلِ دیگری ندارد.
+#   list          نامِ فایل‌های بایگانی
+#   get NAME      محتوای یک فایل
+#   ack NAME      «۲۴۷ گرفت و سالم بود» → NAME.shipped (پس از ۳۰ روز این‌جا پاک شود)
+set -euo pipefail
+ARCH=/home/administrator/mathapp-v2/logs/archive
+read -r cmd name extra <<<"${SSH_ORIGINAL_COMMAND:-}"
+[ -z "${extra:-}" ] || { echo "bad request" >&2; exit 2; }
+valid() { [[ "$1" =~ ^app-[0-9]{8}T[0-9]{6}Z(-old[0-9]+)?\.log\.gz$ ]] && [ -f "$ARCH/$1" ]; }
+case "$cmd" in
+  list) cd "$ARCH" && ls -1 app-*.log.gz 2>/dev/null || true ;;
+  get)  valid "${name:-}" || { echo "no such file" >&2; exit 2; }; cat -- "$ARCH/$name" ;;
+  ack)  valid "${name:-}" || { echo "no such file" >&2; exit 2; }; touch -- "$ARCH/$name.shipped" ;;
+  *)    echo "bad request" >&2; exit 2 ;;
+esac
diff --git a/ops/applogs/zareian-applog-archive.service b/ops/applogs/zareian-applog-archive.service
new file mode 100644
index 0000000..f9f9f61
--- /dev/null
+++ b/ops/applogs/zareian-applog-archive.service
@@ -0,0 +1,8 @@
+# روی ۲۴۹.
+[Unit]
+Description=Zareian MathApp: nightly gzip of app.log into logs/archive
+
+[Service]
+Type=oneshot
+User=administrator
+ExecStart=/home/administrator/mathapp-v2/ops/applogs/archive-app-log.sh
diff --git a/ops/applogs/zareian-applog-archive.timer b/ops/applogs/zareian-applog-archive.timer
new file mode 100644
index 0000000..e6be568
--- /dev/null
+++ b/ops/applogs/zareian-applog-archive.timer
@@ -0,0 +1,10 @@
+# روی ۲۴۹. ساعتِ سرور تهران است.
+[Unit]
+Description=Zareian MathApp: nightly app.log archive
+
+[Timer]
+OnCalendar=*-*-* 00:05:00
+Persistent=true
+
+[Install]
+WantedBy=timers.target
diff --git a/ops/applogs/zareian-applog-pull.service b/ops/applogs/zareian-applog-pull.service
new file mode 100644
index 0000000..b52058f
--- /dev/null
+++ b/ops/applogs/zareian-applog-pull.service
@@ -0,0 +1,8 @@
+# روی ۲۴۷.
+[Unit]
+Description=Zareian MathApp: fetch archived app logs from 249 (kept forever)
+
+[Service]
+Type=oneshot
+User=administrator
+ExecStart=/home/administrator/zareian-pgbackup/bin/pull-app-logs.sh
diff --git a/ops/applogs/zareian-applog-pull.timer b/ops/applogs/zareian-applog-pull.timer
new file mode 100644
index 0000000..c591808
--- /dev/null
+++ b/ops/applogs/zareian-applog-pull.timer
@@ -0,0 +1,11 @@
+# روی ۲۴۷.
+[Unit]
+Description=Zareian MathApp: hourly fetch of archived app logs
+
+[Timer]
+OnCalendar=hourly
+RandomizedDelaySec=300
+Persistent=true
+
+[Install]
+WantedBy=timers.target