Figures must not give the answer away: blank titles on new figured questions, 7 trivial questions removed, 7 reworded; apply_fixups tool

Co-Authored-By: Claude Sonnet 5.5 <noreply@anthropic.com>

CLAUDE.md

@@ -330,6 +330,8 @@ has been done before.
   time; this rule is the mechanism, so new figures need no other switch. Write them with
   `tools/figures/batch.py` (`docs/content-authoring.md` «سوالِ شکل‌دار»). The lesson-level list
   (`/api/lessons/{id}/questions`) does not reorder; only the island quiz does.
+  **A figure must not give the answer away** (title, labels, or drawing the thing the question asks for); the
+  rules and the fix-up tool (`tools/figures/apply_fixups.py`) are in `docs/content-authoring.md`.
 - `POST /api/nodes/{id}/quiz/complete` completes the island at any score (score sets stars/XP) and returns
   `nextNodeId`. It refuses a locked island (403 `node_locked`, same rule as `/api/home`) and a user who has
   not answered every question (409 `answers_missing`; required = `max(client totalQuestions, min(4, questions

docs/content-authoring.md

@@ -161,3 +161,22 @@ python tools/figures/batch.py merge batch.json                      # افزود
 چند شکل در یک صفحه، به `renderToString` با `identifierPrefix` یکتا برای هر شکل نیاز است، وگرنه `useId` در همه‌ی شکل‌ها
 یکی می‌شود و clipPathها روی هم می‌افتند و منحنی‌ها نصفه دیده می‌شوند (خطای ابزارِ آزمایش، نه اپ).
 فضای سه‌بعدی: `{"kind":"space",…}` با نقطه، بردار، پاره‌خط، چندضلعی (صفحه)، جعبه و خط‌چین‌های تصویر؛ تصویرِ مایلِ ثابت.
+
+### شکل نباید جواب را لو بدهد
+
+گزارشِ مالک (۲۰۲۶-۱۰-۱۵): سوالِ «نقطه‌ی A(۰، ۵، ۰) روی کدام محور است؟» شکلی داشت که نقطه را با همان مختصات روی محور
+نشان می‌داد؛ شکل جواب را می‌داد. قاعده‌ها برای ساختنِ هر سوالِ شکل‌دار:
+
+1. **متنِ شکل** (`title`، برچسب‌ها، `label`) جواب یا چیزی مساوی با آن نباشد. عنوان را خالی بگذارید یا کلی («شکل»)؛
+   عنوانِ «هرم با قاعده‌ی مربع» زیرِ سوالِ «مقطع چیست؟» و «دو دایره‌ی مماس» زیرِ «چند نقطه‌ی مشترک؟» جواب بود.
+2. **چیزی را که سوال می‌پرسد نکشید.** اگر متن همه‌ی داده را داده (معادله، مختصات) و شکل نتیجه را هم نشان می‌دهد،
+   شکل کارِ دانش‌آموز را می‌کند. یا داده را فقط در شکل بگذارید (و متن آن را نگوید)، یا شکل را برنداشته سوال را بی‌شکل بگذارید.
+   مثال‌های بد: نقطه‌ای که «روی دایره است یا نه» و روی دایره کشیده شده؛ «لوزی با یک زاویه‌ی قائمه چه نام دارد» با مربع کشیده‌شده؛
+   خطی که «وضعیتش نسبت به دایره» پرسیده می‌شود و مماس کشیده شده؛ «نمودار x = ۱ چیست» با همان خط.
+3. **مقدار را روی مماس، `drop` و ابزارهایی که خودشان عدد می‌نویسند نگذارید** (ابزارِ `tangent` «شیب = …» را چاپ می‌کند؛
+   مماس را با معادله‌ی خط بکشید).
+4. هر سوالِ شکل‌دار را قبل از ادغام یک بار «به‌جای دانش‌آموز» بخوانید: اگر فقط با نگاه به شکل، بی‌هیچ فکر، جواب می‌شود،
+   دوباره بنویسید یا بی‌شکل بگذارید.
+
+اصلاحِ سوالِ منتشرشده: `tools/figures/apply_fixups.py` (حذف و خالی‌کردنِ عنوان، هم روی seed هم با `--db` روی سرور،
+پس از `pg_dump`)؛ seed خودش چیزی را بازنویسی نمی‌کند.

tools/figures/apply_fixups.py

@@ -0,0 +1,79 @@
+"""
+اصلاحِ سوال‌های شکل‌دارِ از قبل منتشرشده (seed هیچ‌وقت حذف یا بازنویسی نمی‌کند، پس اصلاح یک ابزارِ جدا می‌خواهد).
+
+  python tools/figures/apply_fixups.py fixups.json            # فقط فایل‌های seed محلی
+  venv/bin/python tools/figures/apply_fixups.py --db fixups.json   # دیتابیسِ همین ماشین (روی سرور، پس از pg_dump)
+
+fixups.json: {"delete": [[path, prompt], ...], "blank_title": [[path, prompt], ...]}
+  delete       سوال را کامل پاک می‌کند (پاسخ‌های ثبت‌شده‌اش هم می‌رود؛ فقط برای سوالِ تازه‌منتشرشده)
+  blank_title  عنوانِ زیرِ شکل را خالی می‌کند (عنوان گاهی جوابِ سوال را لو می‌داد)
+سوال با (path, prompt) شناخته می‌شود؛ هر کدام پیدا نشود فهرست می‌شود، بی‌صدا رد نمی‌شود.
+"""
+import json
+import os
+import sys
+
+ROOT = os.path.dirname(os.path.dirname(os.path.dirname(os.path.abspath(__file__))))
+sys.path.insert(0, ROOT)
+
+
+def key(path, prompt):
+    return (tuple(path), prompt.strip())
+
+
+def apply_seed(fx):
+    p = os.path.join(ROOT, 'content', 'seed', 'questions.json')
+    data = json.load(open(p))
+    dele = {key(*x) for x in fx.get('delete', [])}
+    blank = {key(*x) for x in fx.get('blank_title', [])}
+    seen_d, seen_b, out = set(), set(), []
+    for q in data['questions']:
+        k = key(q['path'], q['prompt'])
+        if k in dele:
+            seen_d.add(k)
+            continue
+        if k in blank and q.get('figure'):
+            q['figure']['title'] = ''
+            seen_b.add(k)
+        out.append(q)
+    data['questions'] = out
+    json.dump(data, open(p, 'w'), ensure_ascii=False, indent=1)
+    return dele - seen_d, blank - seen_b
+
+
+def apply_db(fx):
+    os.environ.setdefault('DJANGO_SETTINGS_MODULE', 'config.settings')
+    import django
+    django.setup()
+    from content.models import Question
+    lessons = {}
+    from content.models import Lesson
+    for l in Lesson.objects.select_related('node__unit__grade'):
+        lessons[(l.node.unit.grade.title, l.node.unit.title, l.node.title, l.title)] = l.pk
+    miss_d, miss_b = set(), set()
+    for path, prompt in fx.get('delete', []):
+        lid = lessons.get(tuple(path))
+        qs = Question.objects.filter(lesson_id=lid, prompt=prompt.strip()) if lid else Question.objects.none()
+        if not qs.exists():
+            miss_d.add(key(path, prompt))
+        else:
+            qs.delete()
+    for path, prompt in fx.get('blank_title', []):
+        lid = lessons.get(tuple(path))
+        qs = list(Question.objects.filter(lesson_id=lid, prompt=prompt.strip())) if lid else []
+        if not qs:
+            miss_b.add(key(path, prompt))
+        for q in qs:
+            if q.figure:
+                q.figure = {**q.figure, 'title': ''}
+                q.save(update_fields=['figure'])
+    return miss_d, miss_b
+
+
+if __name__ == '__main__':
+    args = [a for a in sys.argv[1:] if a != '--db']
+    fx = json.load(open(args[0]))
+    miss_d, miss_b = (apply_db if '--db' in sys.argv else apply_seed)(fx)
+    print(f'deleted/blanked ok; not found: delete={len(miss_d)} blank_title={len(miss_b)}')
+    for k in list(miss_d)[:5] + list(miss_b)[:5]:
+        print('  missing:', k[1][:60])